Ngày 27-5, Đoàn đại biểu cấp cao Bộ Quốc phòng Việt Nam, do Đại tướng Phùng Quang Thanh, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng dẫn đầu, lên đường đi dự Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN lần thứ 6 (ADMM-6) tại thủ đô Phnôm Pênh của Cam-pu-chia. Trước thềm Hội nghị quan trọng này, Đại tướng Phùng Quang Thanh đã dành cho Báo Quân đội nhân dân một cuộc trả lời phỏng vấn…

PV: Xin Đại tướng cho biết Đoàn đại biểu cấp cao Bộ Quốc phòng Việt Nam dự kiến sẽ đóng góp như thế nào vào Hội nghị ADMM-6 với mục tiêu tăng cường hợp tác quốc phòng trong khu vực tiến tới xây dựng Cộng đồng ASEAN vào năm 2015?

Đại tướng Phùng Quang Thanh, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Đại tướng Phùng Quang Thanh: Một ASEAN đoàn kết, vững mạnh và liên kết chặt chẽ không những là lợi ích chung của cả khu vực, mà còn là lợi ích của Việt Nam. Việc đẩy mạnh hợp tác quốc phòng trong ASEAN, trong đó cơ chế hợp tác Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN là cấp cao nhất, có vai trò quan trọng trong việc xây dựng Cộng đồng Chính trị-An ninh vào năm 2015, một trong ba trụ cột của Cộng đồng ASEAN.

Với tinh thần chủ động, tích cực và có trách nhiệm, Đoàn đại biểu cấp cao Bộ Quốc phòng Việt Nam tham dự Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN lần thứ 6 tại thủ đô Phnôm Pênh của Cam-pu-chia, sẽ tiếp tục phát huy các kết quả hợp tác quốc phòng ASEAN đã đạt được trong thời gian qua để tăng cường tin cậy, củng cố môi trường hòa bình, ổn định, hợp tác phát triển ở khu vực. Đoàn Việt Nam cũng sẽ tích cực đóng góp ý kiến vào những vấn đề an ninh thuộc quan tâm chung của ASEAN và Việt Nam. Việc tham dự Hội nghị không chỉ thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước trong việc triển khai hoạt động đối ngoại vì lợi ích quốc gia, dân tộc, mà còn góp phần nâng cao vai trò và vị thế của Quân đội nhân dân Việt Nam trên trường quốc tế.

PV: Hiện các nước ASEAN và các nước đối tác đang nghiên cứu việc tăng tần suất tổ chức Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN mở rộng (ADMM+), xin đồng chí cho biết ý kiến về vấn đề này?

Đại tướng Phùng Quang Thanh: ADMM+, bao gồm 10 nước thành viên ASEAN và tám quốc gia đối tác là Ô-xtrây-li-a, Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Niu Di-lân, Nga và Mỹ, chính thức ra đời ngày 12-10-2010 tại Hà Nội là cột mốc trong lịch sử ASEAN. ADMM+ không chỉ tăng cường tình hữu nghị, sự hiểu biết và tin cậy lẫn nhau thông qua các cuộc đối thoại định kỳ mà còn có những hợp tác thiết thực. Tại ADMM+ đầu tiên ở Việt Nam, các Bộ trưởng Quốc phòng đã xác định 5 ưu tiên hợp tác là: Hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa (HADR), An ninh biển, Quân y, Chống khủng bố, Hoạt động Gìn giữ hòa bình. Có thể nói, từ khi thiết lập ADMM+ đến nay mới được gần 2 năm, khoảng thời gian không dài, nhưng chúng ta đều nhận thấy những bước phát triển nhanh trong các hoạt động hợp tác cụ thể. Ví dụ đối với nội dung HADR do Việt Nam và Trung Quốc đồng chủ trì, cuộc họp Nhóm Chuyên gia ADMM+ về HADR, được tổ chức tại Trung Quốc vào tháng 11-2011, đã đưa ra nhiều đề xuất như: Trao đổi thông tin, kinh nghiệm, ý tưởng và các cách làm hay để tăng cường tính phối hợp hoạt động; các hoạt động xây dựng năng lực thông qua hội thảo, tập huấn, các chương trình huấn luyện trong các lĩnh vực cảnh báo sớm, triển khai lực lượng phản ứng nhanh, quản lý tại chỗ, phản ứng khẩn cấp, chỉ huy, phối hợp và hậu cần; tiến hành diễn tập trong năm 2013… Cuộc họp lần thứ hai của Nhóm chuyên gia này sẽ được tổ chức tại Việt Nam trong năm 2012. Đến nay, chúng ta có thể thấy ADMM+ đang phát huy hiệu quả và vai trò của cơ chế này trong cấu trúc an ninh khu vực đang thu hút sự chú ý của nhiều nước. Tôi được biết, hiện có một số quốc gia đang bày tỏ nguyện vọng tham gia cơ chế này như Mông Cổ, Ca-na-đa, Pháp…

Bên cạnh đó, tình hình thế giới và khu vực thời gian qua có nhiều diễn biến hết sức nhanh chóng và phức tạp, hệ lụy của cuộc khủng hoảng tài chính với những vấn đề nợ công ở châu Âu, xung đột vũ trang ở các nước khu vực Trung Đông-Bắc Phi, động đất, sóng thần ở khu vực châu Á đã tác động mạnh mẽ đến an ninh toàn cầu. Đối với châu Á – Thái Bình Dương nói chung và Đông Nam Á nói riêng, mặc dù xu thế chung là ổn định, tiếp tục phát triển năng động, ngày càng thể hiện rõ vai trò trung tâm trong giải quyết các vấn đề quốc tế và khu vực, song khu vực chúng ta không tránh khỏi những tác động của cuộc khủng hoảng tài chính thế giới, xung đột vũ trang ở một số khu vực nói trên, đồng thời cũng đang phải đối mặt với những thách thức an ninh có chiều hướng diễn biến phức tạp, cả truyền thống và phi truyền thống đan xen.

Chính vì vậy, việc tăng tần suất tổ chức ADMM+ từ 3 năm một lần lên 2 năm một lần phản ánh nguyện vọng chung của các nước ASEAN, nhằm phát huy hơn nữa giá trị của cơ chế hợp tác này như một nền tảng quan trọng thúc đẩy hợp tác chiến lược, quốc phòng và an ninh để bảo đảm một môi trường hòa bình, ổn định bền vững trong khu vực. Ngoài ra, ASEAN sẽ có thêm cơ hội để tận dụng được nguồn lực của các nước đối tác để bảo đảm cho việc xây dựng thành công Cộng đồng Chính trị-An ninh vào năm 2015. Tuy nhiên, dù có tăng tần suất tổ chức ADMM+, điểm mấu chốt là ASEAN tiếp tục phải đóng vai trò trung tâm, là động lực cho tiến trình ADMM+. Bên cạnh đó, các nước thành viên của ADMM+ cần xác định trách nhiệm và tham gia một cách tích cực, chủ động vào các hoạt động tăng cường hợp tác trên cơ sở vì lợi ích chung, tuân thủ luật pháp quốc tế, tôn trọng chủ quyền quốc gia và không can thiệp vào công việc nội bộ các nước.

PV: Bộ trưởng đánh giá và kỳ vọng như thế nào vào năm ASEAN 2012 do Cam-pu-chia làm Chủ tịch?

Đại tướng Phùng Quang Thanh: Tôi tin tưởng rằng, với tinh thần trách nhiệm đối với sự phát triển của ASEAN như chủ đề của năm ASEAN 2012 là “ASEAN: Một cộng đồng, một vận mệnh” và sự chuẩn bị chu đáo, Bộ Quốc phòng Cam-pu-chia nói riêng và Cam-pu-chia nói chung sẽ đảm nhiệm thành công vai trò Chủ tịch ASEAN trong năm 2012, tạo động lực mạnh mẽ thúc đẩy tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN thịnh vượng về kinh tế và ổn định về an ninh – chính trị, vào năm 2015. Bộ Quốc phòng Việt Nam sẽ tích cực ủng hộ Bộ Quốc phòng Cam-pu-chia tổ chức tốt các hội nghị quân sự-quốc phòng trong năm ASEAN, tạo bước tiến quan trọng trong việc tăng cường hợp tác quốc phòng ASEAN, củng cố môi trường hòa bình, ổn định và phát triển ở khu vực.

PV: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí Bộ trưởng.

BẢO TRUNG (QDND)